Üre ve tuz çözeltilerinin fındık dip sürgünü kontrolünde kullanılabilirliği
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Bahçe Bitkileri Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: CANER KONDİLOĞLU
Danışman: Ümit Serdar
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Fındık yetiştiriciliğinde en önemli maliyet unsurlarından biri dip sürgünü temizliğidir. Bu tez çalışmasında "azotlu" ve "tuzlu" çözeltilerin fındık dip sürgünü kontrolü üzerindeki etkisinin ortaya konulması amaçlanmıştır. Araştırma, Samsun'un Atakum ilçesinde ocak dikim sistemine sahip üretici bahçesinde "Çakıldak" fındık çeşidinde yürütülmüştür. Araştırmada % 46 üre gübresi ve sofra tuzunun (NaCl) farklı dozları ve kontrol olarak su kullanılmıştır. Çalışmada, Temmuz-2015 ve Mart-2016'da bütün ocaklarda fındık bıçağı kullanılarak elle dip sürgünü temizliği yapılmıştır. Azotlu ve tuzlu çözelti uygulamalarına Eylül- 2015'te dip sürgünleri yaklaşık 20-30 cm boya ulaştığında başlanmış ve uygulamalar 2016 yılında Mayıs-Ağustos ayları arasındaki dönemde 4 defa tekrar edilmiştir. Çözelti uygulamalarından 15 gün sonra dip sürgünlerinde kuruma oranı ve yeni çıkan dip sürgünü sayısı belirlenmiştir. Denemenin başlangıcında ve uygulamalardan 15 gün sonra alınan toprak örneklerinde nitrat, pH ve tuzluluk (EC) değerleri saptanmıştır. Çözelti uygulamalarının verim, meyve kalitesi ve sürgün gelişimi üzerindeki etkisinin belirlenmesi amacıyla karanfil (dişi çiçek kümesi) sayısı, çotanak sayısı, çotanaktaki meyve sayısı, meyve ağırlığı, iç ağırlığı, iç oranı, sürgün uzunluğu, sürgün çapı ve boğumlar arası mesafe uzunluğu ölçülmüştür. Çalışmada, fındık dip sürgünlerinde kuruma oranları farklı çözelti çeşidi ve dozlarına göre % 0.0-100.0 arasında değişmiştir. Araştırma sonucunda fındık dip sürgünü temizliği için sofra tuzunun % 10'luk dozu önerilmiştir. Diğer taraftan çözelti uygulamalarının fındığın verimi, meyve kalitesi, yıllık sürgün gelişimi ve toprak özellikleri üzerine olumsuz bir etki oluşturmadığı saptanmıştır. Çözelti uygulamalarına elle dip sürgünü temizliğinden yaklaşık 1-1.5 ay sonra yeni çıkan dip sürgünlerinin yaklaşık 15-20 cm boya eriştikleri, ancak odunlaşmadığı dönemde başlanması önerilmiştir. Etkili bir dip sürgünü kontrolü için çözelti uygulamasının yılda en az 3 kez yapılması tavsiye edilmiştir.