Seçmeli grafik tasarım dersi kapsamında bilgisayar desteği ile resimleme uygulamalarına yönelik bir eylem araştırması
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Güzel Sanatlar Eğitimi Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: KAHRAMAN KILIÇ
Danışman: İbrahim Halil Türker
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu araştırmanın amacı, Türkiye'deki Üniversitelerin, Eğitim Fakültelerinin Güzel Sanatlar Eğitimi Bölümlerinde okutulan Seçmeli Grafik Tasarım Atölye Dersleri kapsamında değinilen resimleme konusunu, Resim Ana Sanat Dalında eğitim alan öğrencilerin daha iyi kavramalarını sağlayacak, bilgisayar desteği ile bu konuda daha verimli çalışmalar yapmalarına imkan verecek yapı taşlarını ortaya koymak, alana dair eksiklikleri belirlemek ve bilgisayar desteği ile resimleme konusunda karşılaşılan sorunlara çözüm önerileri getirmektir. Çalışma eylem araştırmasına göre desenlenmiştir. Araştırmada, nitel boyut ile birlikte nicel veriler de bulunmaktadır. Veri toplama çeşitliliği, araştırmacının bizzat katılımı ve konuya uygunluğu nedeniyle bu araştırma yöntemi tercih edilmiştir. Seçmeli Grafik Tasarım Atölye Dersi bağlamında resimleme konusunu ilgili literatür ve bulgular doğrultusunda çözümlemek amaçlanmıştır. Araştırma, Türkiye'deki Eğitim Fakültelerine bağlı Güzel Sanatlar Eğitimi Bölümlerinin Resim-İş Öğretmenliği Programlarında öğrenim gören Resim Ana Sanat öğrencilerinin, Seçmeli Sanat Grafik Tasarım Dersi kapsamında işlenen Resimleme konusunun uygulanmasında karşılaştıkları sorunları ve eksiklikleri saptamak ve bunların çözümü için yöntem önerileri geliştirmeye dönüktür. Bu çalışma bağlamında, Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Eğitim Fakültesi Güzel Sanatlar Eğitimi Bölümü Resim-İş Eğitimi Anabilim Dalı'nda 4. sınıfta öğrenim gören 10 öğrenci seçilmiş ve öğrencilere 10 hafta boyunca Seçmeli Grafik Tasarım Dersi kapsamında sayısal ortamda resimleme uygulamaları yaptırılmıştır. Öğrencilere tasarım programı ve resimleme konusu hakkında bilgiler verildikten sonra, resimleme uygulamalarını yapacakları birer masal belirlemeleri istenmiştir. Süreç boyunca teorik bilgi vermeye devam edilmiş ve Photoshop programı anlatılmıştır. Öğrenciler, kendi istekleri doğrultusunda seçtikleri masallardan belirledikleri etkili birer sahneyi önce klasik yöntemlerle resmetmiş, sonrasında bu çizimleri sayısal ortama aktararak 10 hafta boyunca Adobe Photoshop programı aracılığıyla sayısal bir resimlemeye dönüştürmüşlerdir. Araştırma eylem araştırması döngüsüne göre yapılmıştır. Öncelikle araştırma konusu belirlenmiş, ardından alanyazın taranmış, araştırma bağlamı dahilinde araştırma sorularını içeren dereceli puanlama anahtarı hazırlanmış ve uygulama yapılacak sınıf için gerekli izinler alınmıştır. Eylem araştırmasının gerçekleşeceği seçmeli grafik tasarım dersinde 10 hafta ve 40 ders saati olacak şekilde eylem planı ve etkinlikler hazırlanmıştır. Etkinlikler araştırmacı tarafından uygulanmış video kamera ile kayıt altına alınmıştır. Veri çeşitliliğinin sağlanabilmesi adına kişisel bilgi formu, özgeçmiş, derecelendirme anahtarı, gözlem, görüşme, araştırmacı ve öğrenci günlükleri ve video kayıt ile fotoğraf çekimleri kullanılmıştır. Dönem sonunda bütün veriler analiz edilmiş ve her bir öğrenci için 10 haftalık sayısal ortam resimleme becerisi puanları grafiği oluşturulmuştur. Araştırmada elde edilen genel sonuca göre, çalışma grubunda bulunan öğrencilerin tamamının sayısal ortam resimleme becerisi puanlarını arttırdığı görülmüştür. 10 hafta boyunca gerçekleştirilen resimleme tekniğine dayalı etkinlikler sürecinde öğrencilerin her hafta kaydedilen puanları, sayısal ortam resimleme becerilerini süreç içerisinde geliştirdiklerini göstermiş, bu ortalama puanlar Grafik Tasarım Atölye Dersi kapsamında bilgisayar desteği ile resimleme uygulamaları konusunda "İllüstrasyon Becerileri Dereceli Puanlama Anahtarı" aracılığıyla hem öğrencinin kendisi hem de araştırmacı tarafından puanlanarak ortalamaları alınmış ve buna göre oluşturulmuştur. Her öğrenciye ilişkin profil, gözlem, görüşme başlıklarında öne çıkan özellikleri göz önünde bulundurularak öğrenciye ait puanlar, gelişim ve değişim durumları gerekçeleriyle birlikte ve ilişkilendirilerek değerlendirilmiştir. Araştırmada elde edilen sonuçlarla ilgili olarak uygulamalara ve yapılacak araştırmalara yönelik çeşitli önerilerde bulunulmuştur.