Karadeniz orijinli hamsi (engraulis encrasicolus) ve çaça (sprattus sprattus) balıklarından elde edilen balık unlarının besin madde bileşimi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Hayvan Besleme ve Beslenme Hastalıkları Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SONGÜL ÖZDEN

Danışman: Zehra Selçuk

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Balık unu, balık rasyonlarında kullanılan en önemli hammaddelerden birisidir. Yapılan bu çalışmanın amacı Karadeniz'de avlanan hamsi (Engraulis encrasicolus) ve çaça (Sprattus sprattus) balıklarının işlenmesi ile üretilen balık unlarının besin madde kompozisyonunun değerlendirilmesidir. Çalışmada, 2016-2019 yılları arasında üretilen Karadeniz orijinli 44 adet hamsi balığı, 29 adet çaça balığı unu olmak üzere toplam 73 adet balık unu numunesinin yakın kızıl ötesi spektroskopi (NIRS) yöntemi ile belirlenmiş besin madde bileşimine ilişkin analiz sonuçları kullanıldı. Hamsi balığı unu yıllara göre besin madde bileşimi yönünden önemli (P>0,05) bir farklılık göstermezken, çaça balığı ununun nem, ham protein, Ca ve toplam karbonhidrat içerikleri arasındaki farklılıklar önemli (P<0,05) bulundu. Üretilen hamsi balığı ununun çaça balığından elde edilen undan yaklaşık %5,24 daha fazla (P<0,001) ham protein değerine sahip olduğu (hamsi balığı unu: %69,92±0,30, çaça balığı unu: %64,68±0,28) belirlendi. Çaça balığı ununun nem (%6,96±0,36) ve ham yağ (%12,86±0,35) miktarının hamsi balığı ununun nem (%5,79±0,19) ve ham yağ (%11,53±0,30) düzeylerinden daha yüksek (P<0,01) olduğu belirlendi. Ham kül oranı (P<0,05) ve Ca düzeyi (P<0,01) çaça balığı ununda hamsi balığı ununa göre daha yüksek bulunurken, her iki balık ununun P içerikleri yönünden herhangi bir farklılık saptanmadı. Sonuç olarak, hamsi balığı ununa göre çaça balığı ununun yıllara göre besin madde bileşimi yönünden belirgin değişimler göstermesinin nedeni, balık türleri arasındaki anatomik farklılıklar ve popülasyon dinamikleri ile ilişkili olabilir.