Maslach Tükenmişlik Ölçeğinin Samsun Bölge Kriminal Polis Laboratuvarında Görev Yapan Personele Göre Güvenirlik ve Geçerlik Analizi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, İstatistik Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ALPER İSMAİL TERZİ

Danışman: Yüksel Terzi

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tez, Samsun Bölge Kriminal Polis Laboratuvarında görev yapan personelin tükenmişlik düzeylerini Maslach Tükenmişlik Ölçeği (MTÖ) kullanarak değerlendirmeyi ve bu ölçeğin güvenirlik ve geçerliğini analiz etmeyi amaçlamaktadır. Tükenmişlik, uzun süreli stres ve iş yükü nedeniyle ortaya çıkan ve bireylerin hem psikolojik hem de fiziksel sağlığını olumsuz etkileyen bir durumdur. MTÖ, dünya genelinde yaygın olarak kullanılan ve geçerliği kanıtlanmış bir ölçme aracıdır. Araştırmada, cinsiyet, medeni durum, yaş, unvan, uzmanlık birimi, eğitim durumu ve mesleki çalışma süresi gibi demografik değişkenlerin tükenmişlik üzerindeki etkileri incelenmiştir. Sonuçlara göre, cinsiyet, medeni durum, unvan ve eğitim durumu değişkenlerinin tükenmişlik düzeyleri üzerinde anlamlı bir etkisi bulunmamıştır. Ancak yaş, uzmanlık birimi ve mesleki çalışma süresi değişkenleri bazı alt faktörler üzerinde anlamlı farklılıklar göstermiştir. Özellikle 36-45 yaş grubundaki çalışanların duygusal tükenme seviyelerinin daha yüksek olduğu tespit edilmiştir. Belge biriminde çalışanların kişisel başarı hissi ise diğer birimlere göre daha yüksek çıkmıştır. Güvenirlik analizleri, MTÖ'nün yüksek güvenirlik seviyesine sahip olduğunu göstermiş, Cronbach Alfa değerleri ölçeğin güvenirliğini doğrulamıştır. Geçerlik analizlerinde yapılan faktör analizleri, ölçeğin yapı geçerliğini desteklemiştir. Bu bulgular, MTÖ'nün Samsun Bölge Kriminal Polis Laboratuvarı personeli için geçerli ve güvenilir bir araç olduğunu ortaya koymaktadır. Araştırmanın sonuçları, tükenmişliğin belirlenmesi ve yönetilmesi açısından önemli bilgiler sunmakta ve MTÖ'nün farklı meslek gruplarında etkin bir şekilde kullanılabileceğini göstermektedir. İş yerinde tükenmişlik düzeylerinin anlaşılması, çalışanların verimliliğini ve genel refahını artırmaya yönelik stratejilerin geliştirilmesine katkı sağlayacaktır.