Futsal ve futbolcuların SLC6A4 geni 5-HTTLPR polimorfizmi ile saldırganlık düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Antrenörlük Eğitimi Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: KÜBRA DURAN

Danışman: Murat Eliöz

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada; SLC6A4 geni 5-HTTLPR promotor bölgesi S ve L alellerinin, kadın ve erkek futsal ve futbol sporcularındaki dağılımı araştırılacaktır. Ayrıca saldırganlık envanteri ile saldırganlık düzeyleri belirlenerek SLC6A4 geni ile saldırganlık arasındaki ilişki saptanacaktır. Çalışmaya; 22,25 yaş ortalamasına sahip, en az 5 yıldır aktif olarak spor yapan, gönüllü ve rastgele (randomize) seçilmiş; 12 kadın futbol, 12 kadın futsal, 12 erkek futbol ve 12 erkek futsal oyuncusu olmak üzere toplam 48 sporcu öğrenci katılmıştır. Katılımcılardan nicel veriler; kişisel bilgi formu ve veri toplama aracı "Saldırganlık Ölçeği Envanteri" kullanılarak toplanmıştır. DNA izolasyonu için tam kan örneği alınmış ve OMÜ Karadeniz İleri Teknoloji Araştırma ve Uygulama Merkezi (KİTAM) Laboratuvarında genotipleme yapılmıştır. Sporcuların 5-HTTLPR polimorfizminde; (%56,2) S, rs25531 polimorfizminde (%100) A ve 5-HTTLPR/rs25531 polimorfizminde; (%56,2) S aleline sahip oldukları tespit edilmiştir. Genotip dağılımları incelendiğinde; 5-HTTLPR polimorfizminde (%50) L/S, rs25531 polimorfizminde (%100) A/A ve 5-HTTLPR/rs25531 polimorfizminde (%50) LA/S genotipine sahip oldukları tespit edilmiştir. Sporcuların branşlara göre 5-HTTLPR polimorfizmi alel ve genotip dağılımları incelendiğinde; 5-HTTLPR ve rs25531 alel, genotip ve serotonin işlevselliği arasında anlamlı ilişki bulunmamıştır (p>0,05) ancak 5-HTTLPR/rs25531 alel dağılımında anlamlı ilişki tespit edilmiş (p 0,05). Saldırganlık alt boyutlarının branşlara göre karşılaştırılmasında anlamlı bulguya rastlanmamıştır (p>0,05). Araştırma sonucunda; futsal ve futbolcuların SLC6A4 geni 5-HTTLPR ve rs25531 polimorfizmleri alel dağılımları ile saldırganlık arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunmamıştır. Spesifik gen araştırmalarının bir fenotipi tanımlamada yetersiz kaldığı, bu nedenle fenotip tanımlamalarında çoklu gen araştırmalarının etkili olacağı düşünülmektedir. Ayrıca epigenetik faktörlerin metilasyon mekanizmalarına olan etkileri sonucunda fenotipte değişimlere neden olabileceği bilinmektedir. Bu nedenle spor genetiği araştırmalarının epigenetik faktörlerden bağımsız düşünülmemesi ve bu alanda daha çok araştırma yapılması önerilmektedir.