Sporcuların D vitamini seviyesi ve sakatlık ilişkisi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Beden Eğitimi ve Spor Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: RECAİ BUR

Danışman: Murat Eliöz

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmanın amacı sporcuların D vitamini düzeylerinin; spor disiplinleri, sakatlanma sıklığı, sakatlanma türü ve toparlanma süresi arasındaki ilişkiyi ortaya çıkarmaktır. Araştırmaya 18-25 yaş arası aktif olarak spor hayatına devam eden ve spor yaşı 10 ve üzeri olan toplam 204 katılımcı katılmıştır. Katılımcılar; Futbol (34), Atletizm (34), Ragbi (34) branşlarından oluşan açık alan ve Basketbol (34), Mücadele sporları (34) Fitness-Vücut geliştirme (34), branşlarından oluşan kapalı alan sporcularından oluşmuştur. Katılımcılara, araştırmacı tarafından geliştirilen demografik özelliklerinin belirlenmesi için kişisel bilgi formu uygulanmıştır. Demografik bilgiler aracılığıyla cinsiyet, spor türü, vücut kitle indeksi, kronik hastalık durumu, sigara ve alkol kullanımı, sakatlanma sıklığı sakalık türü ve toparlanma süresi arasındaki bir ilişki olup olmadığına bakılmıştır. Yapılan analiz sonucunda; 171 sporcuda (%83,8) D vitamini eksikliği ( ng/ml) olduğu tespit edilmiştir. Farklı spor branşları arasında D vitamini seviyeleri açısından istatistiksel olarak anlamlı bir fark olduğu saptanmıştır (p=0,007). Aynı zamanda kapalı alan sporları yapan sporcuların D vitamini seviyelerinin açık saha sporları yapan sporculara göre daha yüksek olduğu görülmektedir. Cinsiyet, spor branşları, spor ortamı, besin desteği, sakatlık öyküsü, toparlanma süresi durumuna göre istatiksel olarak anlamlı sonuçlar göstermiştir. Farklı sakatlık öykülerine sahip gruplar arasında; sakatlık geçirmeyen grubun, sakatlık geçiren gruba göre D vitamini seviyeleri açısından istatistiksel olarak anlamlı bir fark olduğu tespit edilmiştir (p=0,000). Sakatlık sonrası spora dönüş sürelerine sahip gruplar arasında; 1 ay altı sürede spora dönen grubun, daha uzun sürelerde spora dönen gruplara göre D vitamini seviyeleri açısından istatistiksel olarak anlamlı bir fark olduğu tespit edilmiştir (p=0,0001).