Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Kamu Hukuku Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MÜJGAN GÜLEÇ AYDEMİR
Danışman: Zehra Karakuş Işık
Özet:
Fer'i müdahale, yargılamaya taraf olmayan ancak dava sonucundan hukuken etkilenebilecek kişilerin sınırlı biçimde yargılamaya katılmasına imkan tanıyan önemli bir kurumdur. Medeni yargılama hukukunda 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile açıkça düzenlenmiş olan bu kurum idari yargılama hukuku bakımından açık bir normatif zemine sahip değildir. Bu boşluk, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 31. maddesi uyarınca 6100 sayılı Kanun hükümlerinin kıyasen uygulanmasıyla giderilmeye çalışılmaktadır. Ancak kıyasen uygulama idari yargının kendine özgü ilkeleriyle çelişmediği sürece mümkündür ve uygulamada farklı içtihatlara neden olmuştur. Fer'i müdahilin yanında katıldığı tarafın kanun yoluna başvurmaması halinde tek başına başvuru yapıp yapamayacağı konusundaki içtihat farklılıkları Danıştay İçtihatları Birleştirme Kurulunun 2023 tarihli kararıyla giderilmiştir. Kurul, asıl tarafın iradesine açıkça aykırı olmamak kaydıyla tek başına kanun yoluna başvurabileceğini kabul etmiştir. Böylece hem hukuki menfaatin korunması hem de taraf iradesine saygı ilkesi gözetilmiştir. Bu yaklaşım, içtihat birliğinin sağlanması bakımından faydalı olmakla birlikte yargı organlarının içtihat yoluyla genel nitelikli düzenleme yapması, kuvvetler ayrılığı ve normlar hiyerarşisi bakımından tartışma yaratmaktadır. Hukuki belirliliğin içtihatlarla değil açık ve öngörülebilir kanun hükümleriyle sağlanması gerektiği açıktır. Bu çerçevede fer'i müdahilin yetkisini açıkça tanımlayan yeni bir yasal düzenleme yapılması gerektiğine dikkat çekilmekte ve bu kapsamda hem bireylerin hareket özgürlüğünü hem de anayasal sınırları gözeten bir çözümün gerekliliği ortaya konmaktadır.