Çiğ süt pazarlama kanalları ve pazarlama bilgi sistemleri: Trabzon ili Tonya ilçesi örneği

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Tarım Ekonomisi Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ARZU HELLAÇ

Danışman: Kürşat Demiryürek

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırmanın amacı, Trabzon İli Tonya ilçesinde bulunan çiğ süt üreticilerinin işgücü paylaşımının ortaya çıkartılması, üretim ve pazarlama karar vericilerinin ortaya konulması, pazarlama kanallarının tespit edilmesi ve pazarlama bilgi sistemlerini ortaya koymaktır. Üretim ve pazarlama esnasında kadın üreticilerin rolü (%75), erkek üreticilere (%25) göre daha fazladır. Buna rağmen, gerek kooperatif üyelikleri, gerek Çiftçi Kayıt Sistemi üyeliği erkeklerde daha yüksektir. Araştırmanın birincil verileri basit tesadüfi örnekleme yöntemiyle seçilen 116 üreticiyle yüz yüze yapılan anketlerden elde edilmiştir. Genel görüş kooperatifin yararlı olduğu ancak iyi yönetilemediği şeklindedir. Üreticilerin %39,7'si özel firmaları daha başarılı bulmaktadır. Kooperatifi başarılı bulan üreticilerin oranı sadece %21,5 olup, üreticilerin %38,8'i her iki kuruluşun da başarılı olmadığını düşünmektedir ancak alternatifleri olmadığı için kooperatif/özel firmalara süt satmak zorunda kaldıklarını belirtmişlerdir. Ortalama üretici yaşı 53 olup, üreticilerin %87,1'i çiğ süt satışı yapmaktadır. Genç üreticilerde ise alternatif pazarlama kanalları söz konusudur. Üreticilerin %12,9'u hiçbir aracı kullanmadan çiğ sütünü ya da süt ürününü alıcıya daha yüksek fiyattan ulaştırarak, kendileri için daha yüksek getiri sağlamaktadır. Pazarlama bilgi sistemi olarak üreticilerin %75,6'sının kendi tecrübelerine güvendikleri, bilgiye ihtiyaç duymadıkları ortaya konmuştur. Üreticilerin %81,9'u tarımsal desteklemelerden faydalandıklarını belirtmiş; üretim ve pazarlamanın önündeki engellerin aşılması için girdi fiyatlarının daha ucuz olması ve destekleme miktarlarının artırılma isteği genel görüşlerine yansımıştır. Üreticileri memnun edecek fiyattan alım olduğu ve zamanında ödeme yapıldığı takdirde kişilerin güveni artacak ve kooperatif açısından üretim kapasitesi tekrar artabilecektir. Modern satış teknikleri ile ilçenin meşhur tereyağı ve diğer süt ürünlerinin tanıtımı daha iyi yapılabilir ve ilçede yok olmaya yüz tutan hayvancılık yeniden değerli hale gelebilir.