Atatürk dönemi'nde (1923-1938) Kadın Öğretmen Yetiştirme
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Eğitim Bilimleri Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: FATMA OKŞAN ÇİÇEK
Danışman: İrfan Davut Çam
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Eğitim, amaca uygun bir yöntem seçilerek belirlenen hedefler doğrultusunda gerçekleşen bir davranış kazandırma süreci olarak kabul edilmektedir. Eğitim yoluyla bireylere ve dolayısıyla topluma benimsetilmek istenen modelin ortaya çıkabilmesi için bir kitleye ihtiyaç duyulmaktadır. Bu kitleyi oluşturanların başında öğretmenler gelmektedir. Öğretmen, eğitimin uygulamayı destekleyen önemli bir ayağı olarak görülmektedir. Öğretmenin, öğretme için gereken bilgi ve beceri konusunda yeterliğe sahip olması beklenmektedir. Bu nedenle öğretmenlerin meslek öncesi eğitimi önemli bir mesele halini almaktadır. Öğretmen yetiştirme, alan ve meslek bilgisinin yanında süreç için düzenlenen program ve mesleki kültür edinme faktörleri ile çok yönlü bir mevzudur. Öğretmen yetiştirmenin gelişimi ile geçmişte kullanılan yöntem ve tekniklerin bu gelişme üzerindeki etki ve sonuçlarının incelenebilmesi için eğitimin tarihi boyutuna ihtiyaç duyulmaktadır. Türk eğitim tarihi; ilk Türk toplulukları ile başlayan, Selçuklu ve Osmanlı geçmişini kapsayarak yakın zamanlara kadar devam eden oldukça ayrıntılı bir alandır. Bu alanda, kadın öğretmen yetiştirilmesi hususu önemli bir yere haizdir. Kadınların eğitimi ve onlardan öğretmen yetiştirilmesi, Osmanlı İmparatorluğu'nun son yıllarında üzerinde dikkatle durulan bir konu olmuştur. Osmanlı'dan Cumhuriyet'e geçildikten sonra da bu konu önemini sürdürmüştür. Bu anlamda, özellikle Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk yıllarını kapsayan Atatürk Dönemi (1923-1938) kayda değer bir zaman dilimi olmuştur. Atatürk'ün kadın eğitimine verdiği önem ve bu dönemde oluşturulmaya başlanan Türk kadını kimliğinin öğretmen yetiştirme meselesi üzerindeki rolü dikkat çekmektedir. Günümüzde yetişen öğretmenlerin çoğunluğunu kadınların oluşturduğu düşünüldüğünde, öğretmen yetiştirmede kadın değişkeninin incelenmesi gerekli görülerek çalışmada, Atatürk Dönemi'nde kadın öğretmen yetiştirme konusunun bir sistem dâhilinde incelenmesi amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda çalışma, nitel bir araştırma olarak tasarlanmıştır. Çalışmanın verileri süreli yayınlardan, zabıt ceridelerinden ve konuya ilişkin diğer kaynaklardan doküman incelemesi yöntemiyle toplanmıştır. Bu yöntemle toplanan veriler, içerik analizi tekniğiyle çözümlenmiştir. Bu çözümleme sonucunda Atatürk Dönemi'nde kadın öğretmen yetiştirme çalışmalarının, 1930 yılından sonraki süreçte sonuç vermeye başladığı, fakat bu dönemde oluşan ihtiyacı karşılamaya yetmediği saptanmıştır.