Sınıf dışı eğitim etkinliklerinin öğrencilerin yaratıcı yazma becerilerine etkisinin incelenmesi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Eğitim Bilimleri Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: DENİZ TURAN

Danışman: Şener Şentürk

Özet:

Sınıf dışı eğitim etkinlikleri, öğrencilerin yalnızca akademik başarılarını değil, aynı zamanda bilişsel, duyuşsal ve sosyal gelişimlerini destekleyen; yaratıcılık, hayal gücü ve iletişim becerilerinin gelişmesini sağlayan önemli uygulamalardır. Geleneksel sınıf ortamının dışına taşan bu tür etkinlikler, öğrencilerin doğal, tarihi ve kültürel çevreyle etkileşime geçerek öğrenmelerine, deneyimler elde etmelerine olanak tanır. Bu araştırmada ortaokul 5. Sınıf öğrencilerine yönelik tasarlanan sınıf dışı yaratıcı yazma çalışmalarının, öğrencilerin yazma tutumları, motivasyonları ve yazılı anlatım ürünleri üzerindeki etkisi araştırılmıştır. Araştırmada nicel ve nitel verilerin bir arada kullanıldığı karma yöntemlerden açımlayıcı sıralı desen kullanılmıştır. Araştırmanın nicel boyutunda tek grup ön test-son test zayıf deneysel desen; nitel boyutunda olgu bilim deseni kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu Samsun'da bir devlet okulunda 5.sınıfta öğrenim gören 20 öğrenci oluşturmuştur. Tüm etkinlikler Kolb'un Yaşantısal Öğrenme Modeline göre oluşturulmuş, araştırmanın uygulama aşaması dört haftayı kapsayacak şekilde hazırlanmıştır. Müze, oyuncak müzesi, doğa yürüyüşü ve okul bahçesi sınıf dışı eğitim ortamları olarak belirlenmiştir. Araştırmada öğrencilerin yaratıcı yazmaya karşı tutum ve motivasyonlarını ölçmek için "Yazma Tutum Ölçeği" ve "Yazma Motivasyon Ölçeği" kullanılmıştır. Öğrencilerin yazdıkları ürünler "Yazılı Anlatım Dereceli Puanlama Anahtarı" ile değerlendirilmiş ve öğrencilerin sınıf dışı eğitim etkinlikleri ile yapılan yaratıcı yazma etkinliklerine dair görüşleri, yarı yapılandırılmış görüşme formu ile toplanmıştır. Nicel verilerin analizinde Wilcoxon İşaretli Sıralar Testi, nitel verilerin analizinde içerik analizi kullanılmıştır. Araştırmanın bulguları, sınıf dışı eğitim etkinlilerinin öğrencilerin yaratıcı yazmaya yönelik tutum ve motivasyonlarını anlamlı biçimde attırdığını ortaya koymuştur. Nitel veriler ise bu gelişimi destekleyici niteliktedir. Sonuç olarak sınıf dışı eğitim etkinlikleri öğrencilerin yaratıcı yazma becerilerinin gelişimini destekleyen zengin, özgün ve çok boyutlu deneyimler sunmaktadır.