Al7075-Si3N4-Grafen ve Al7075-B4C-Grafen Hibrit Kompozitlerin Mekanik ve Tribolojik Özelliklerinin Araştırılması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Makine Mühendisliği Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ALEYNA TAŞKIN
Danışman: Mahmut Can Şenel
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Yapılan bu çalışmada toz metalürjisi ve indüksiyonla sıcak presleme yöntemleri ile Al7075-Si3N4-grafen ve Al7075-B4C-grafen kompozit yapılar üretilmiştir. Al7075 matrise ağırlıkça %1, 3, 6, 9, 12 oranlarında Si3N4, %1, 3, 6, 9, 12, 15, 30 oranlarında B4C ve %0,1, 0,3, 0,5 oranlarında grafen takviye edilmiştir. Katkı oranının ve ısıl işlem türünün (sinterleme ve indüksiyonla sıcak presleme) kompozitlerin mikroyapılarına, mekanik (yoğunluk, gözeneklilik oranı, Vickers sertliği, basma dayanımı) ve tribolojik özelliklerine (aşınma oranı, kütle kaybı ve sürtünme katsayısı) olan etkisi incelenmiştir. Yürütülen testler neticesinde Al7075-Si3N4 kompozitleri arasında en yoğun mikroyapıya, en iyi mekanik ve tribolojik özelliklere indüksiyonla sıcak preslenmiş Al7075-9Si3N4 kompozit yapıda ulaşılmıştır. Bu nedenle grafen katkı oranının etkisini belirlemek amacıyla Al7075-9Si3N4 kompozit yapısına farklı oranlarda grafen ilavesi yapılmıştır. Al7075-9Si3N4-grafen kompozitleri arasında en yüksek yoğunluk (2,8 g/cm3), Vickers sertliği (238 HV), basma dayanımı (378 MPa) ve en düşük aşınma oranı (0,00016 mm3/Nm), kütle kaybı (0,0021 g) indüksiyonla sıcak preslenmiş Al7075-9Si3N4-0,1grafen kompozit yapıda elde edilmiştir. Al7075-B4C kompozitleri arasında ise en yoğun mikroyapı, en iyi mekanik ve tribolojik özellikler %30 B4C katkı oranında elde edilmiştir. Bu nedenle Al7075-30B4C kompozit yapısına farklı oranlarda grafen takviye edilmiştir. Al7075-30B4C-grafen kompozitleri arasında en yüksek yoğunluk (2,64 g/cm3), Vickers sertliği (256 HV), basma dayanımı (526 MPa) ve en düşük aşınma oranı (0,000076 mm3/Nm), kütle kaybı (0,001 g) indüksiyonla sıcak preslenmiş Al7075-30B4C-0,1grafen kompozit yapıda elde edilmiştir. Ancak %0,1 grafen katkı oranının üzerinde grafenin topaklanması sebebiyle kompozitlerin mekanik ve tribolojik özellikleri bozulmuştur. Sonuç olarak Al7075 matrise belirli oranda Si3N4/B4C ve grafen ilavesi ile kompozitin mekanik ve tribolojik özelliklerinin iyileştiği belirlenmiştir. Ayrıca sinterleme sonrası indüksiyonla sıcak presleme işleminin sadece sinterleme işlemine kıyasla mikroyapıdaki gözenekliliği azalttığı buna bağlı olarak da kompozitin mekanik ve tribolojik özelliklerinin iyileştiği tespit edilmiştir.