PALYATİF HASTALARINA BAKIM VEREN AİLE ÜYELERİNİN BAKIM VE TEDAVİ SÜRECİNE İLİŞKİN GEREKSİNİMLERİ

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Fakültesi, Ebelik Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Zeynep Sağlam

Danışman: Zeliha Koç

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu araştırma palyatif hastalarına bakım veren aile üyelerinin, bakım ve tedavi sürecine ilişkin gereksinimlerinin belirlenmesi amacıyla tanımlayıcı, ilişki arayıcı ve metodolojik bir çalışma olarak yürütüldü. Materyal ve Metot: Araştırma 03.09.2018-27.05.2020 tarihleri arasında yürütüldü. Araştırmanın örneklemini, Samsun İl Sağlık Müdürlüğü'ne bağlı dört hastanenin palyatif bakım ünitelerinde bakım ve tedavi görmekte olan 300 hasta yakını oluşturdu. Veriler hasta ve hasta yakını tanıtıcı bilgi formu, Aile İhtiyaçları Ölçeği, Yoğun Bakım Ünitesi Aile Gereksinim Envanteri, Yoğun Bakımda Yatan Hasta Ailelerinin Memnuniyeti Ölçeği, Hasta Ailelerinin Hemşirelik Rolünü Algılama Ölçeği kullanılarak toplandı. Nitel verilerin toplanması aşamasında palyatif hasta yakınları ile fenomenolojik yöntemle görüşme yapılırken yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanıldı. Bulgular: Bu araştırmanın ilk aşamasında Aile İhtiyaçları Ölçeği'nin geçerlik ve güvenirlik çalışmaları yürütüldü. 19 madde ve iki faktör ile doğrulanan ölçeğin Önem boyutu toplam puanı 89,00±7,28; Karşılanma boyutu toplam puanı 49,47±7,04 olarak belirlendi. Önem boyutu puanı ile yaş değişkeni arasında negatif yönde, Karşılanma boyutu puanı ile bakım süresi değişkeni arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki bulundu. Nitel görüşmeler sonrasında, palyatif bakımın anlamı, palyatif bakımın avantajları, palyatif bakımda iletişim ve ailelerin palyatif bakım ortamına ilişkin beklentileri olmak üzere dört tema belirlendi. Sonuç: Aile İhtiyaçları Ölçeği'nin, ülkemizde palyatif hasta yakınlarına uygulanabilecek geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğu belirlendi. Hasta yakınlarının bakım ve tedavi sürecine ilişkin gereksinimlerin sosyo-demografik ve bakım yükü özelliklerine göre farklılık gösterdiği görüldü. Anahtar Kelimeler: Aile; bakım; gereksinim; palyatif; tedavi.