Tarihsel yapılarda onarım-güçlendirme çalışmaları ve Amasya Taşhan örneği


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, İnşaat Mühendisliği Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2013

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ŞENOL PERGEL

Danışman: Zeki Karaca

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Kültürel ve tarihi çok önemli bir mirasa sahip olan ülkemiz, mimari açıdanda çok önemli bir tarihi yapı stoğuna sahiptir. Söz konusu yapılar, binlerce yıllık kültür ve medeniyetimizin izlerini taşıyan önemli birer hazinedirler. Ülkemizde bulunan tarihi yapıların çoğu bulundukları bölgenin coğrafyasına ve kültürüne uygun olarak genellikle yığma veya ahşap konstrüksiyon yöntemlerine göre inşaa edilmiştir. Çoğu yığma olarak inşa edilen bu yapıların mevcut halleriyle korunması; doğanın ve zamanın yıpratıcı etkilerine karşı güvenli duruma getirilmeleri gerekir. En önemli husus; bu hedefe eserin aslını bozmadan ulaşmaktırki, bu da disiplinler arası çalışmayı gerekli kılmaktadır.Bu çalışmada, tarihi yığma yapıların onarım-güçlendirilme konusu incelenerek, literatür taraması yapılmakta, örnek olarak proje ve uygulama aşamalarının tamamında kamu adına görev aldığım Amasya Taşhan isimli tarihi bir yığma yapının üç boyutlu sonlu eleman modeli hazırlanarak statik ve dinamik çözümlemesi yapılmakta, deprem güvenliği belirlenip güçlendirme ihtiyacı ve yöntemi tartışılmaktadır.Beş bölümden oluşan bu çalışmanın giriş bölümünde tarihi yapıların onarım ve güçlendirilmesi konusu genel olarak ele alınmakta, onarım-güçlendirme kavramlarından bahsedilmekte ve daha sonra da tarihi yapıların güvenliğinin sağlanması yanında kültürel ve sembolik değerlerinin de korunabilmesi için güçlendirme çalışmalarında bağlı kalınması gereken ilkeler ortaya konulmaktadır.Sonraki bölümlerde, 1698 yılında yapılmış olan Amasya Taşhan proje süreci ve bulguları ile birlikte kısa tarihçesi verilmekte, taşıyıcı sistem ve mimari özellikleri tanıtılarak üç boyutlu sonlu eleman modeli üzerinde yapılan analizler ve sonuçları elde edilen diyagramlarla anlatılmakta, mevcut güvenlik düzeyi irdelenmekte, güçlendirme yöntemleri ve sonrasında yapının uygulama safhası tartışılmaktadır.Beşinci bölümde, çalışmadan elde edilen sonuçlar ve öneriler üzerinde durulmaktadır.