Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Resim Anasanat Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SELDANUR ÇİÇEK
Danışman: Tamer Aslan
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmada, Anadolu kültüründe ve sanatında sosyolojik bir imge olarak kadın konusu incelenmektedir. Ayrıca Anadolu kültüründe kadın imgesinin sanat sosyolojisi bağlamında incelenmesi ve araştırılması gerekliliği ile kadının toplumdaki statüsünü etkileyen problemlere yönelik yeni yorumlamalar getirilmesi amaçlanmaktadır. Bu amaçla tarih öncesi dönemlerde Anadolu'da kadının toplumsal konumundan esinlenilerek, günümüz kadınının imajı ile sanat eserleri üzerinden karşılaştırmalar yapılmıştır. Birinci bölümde; Anadolu kültüründe ve sanatında kadın imgesinin tasniflerine sosyolojik analizler yapılarak farklı dönemlerde aldığı farklı sıfatlara ışık tutulmuştur. İkinci bölümde, sanat sosyolojisinin sanat olgusuna yaklaşımı araştırılarak, sanat eserlerindeki kadın imgesine sosyokültürel yaklaşımlarla bir bakış açışı sunulmuştur. Üçüncü ve son bölümde ise, kavramsal anlatım çerçevesinde sanatın kadın imgesine olan yeni yaklaşımları ve yeni çağrışımlarla çağdaş sanatçılardan oluşan örneklemlerle kadın teması ele alınmıştır. Sanatçılar tarihin her döneminde sosyal olayları sanat yapıtlarına aktarmakla büyük katkıda bulunmuşlar ve dönemlerinin toplumsal sosyal yapısını, toplumsal olay ve durumlarını, toplumun kültürünü anlatır nitelikte eserler bırakmışlardır. Anadolu kadınının yeri ve önemi, Anadolu kültür ve sanatında yer alan eserlerde "ana tanrıça" sembolleri olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu sembollerin günümüz sanat eserlerinde yeniden kullanılması ve çağdaş yorumlamalarla sunulmasının nedenini araştırmak, tanrıça inancının Anadolu kültür ve sanat alanındaki etkilerini, günümüz sanat eserlerindeki kadın imgesinin sosyolojik anlamlarını tespit etmek çalışmanın amacını oluşturmaktadır. Bu çalışmada kadın imgesi, sanat sosyolojisi ekseninde değerlendirilmiştir. Kadının Anadolu medeniyetlerindeki sosyal statüsünü çözümledikten sonra ana tanrıça tasvirlerinin/heykellerinin sanatta kullanımı incelenerek ana tanrıça sembollerinin günümüz sanat eserlerinde yeniden yorumlanmasına sebebiyet gösteren nedenler üzerinde sosyokültürel yaklaşımlarda bulunulmuş ve son olarak da seçilen sanat eserleri örneklemleri üzerinden kadın imgesinin günümüzde değişen yeni yorumlamaları üzerinde durulmuştur.